Gömülü Diş Çekimi (20’lik Dişler)

🦷 Gömülü Diş Çekimi (20’lik Dişler): Ne Zaman Gerekli, Nasıl Yapılır ve İyileşme Süreci

Yirmilik dişler, yani akıl dişleri, genellikle 17 ila 25 yaşları arasında ağızda yerini almaya çalışan son dişlerdir. Ancak, modern insan çenesi genellikle bu son dişler için yeterli alana sahip değildir. Bu durumda dişler, çene kemiği veya diş eti altında kalarak gömülü kalır. Gömülü dişler ciddi sorunlara yol açabilir ve genellikle cerrahi çekim gerektirir.

İşte gömülü 20’lik dişler hakkında bilmeniz gereken her şey.

Gömülü 20'lik Diş Nedir ve Neden Sorun Yaratır?

Bir dişin tamamen veya kısmen çene kemiği ya da diş eti altında kalarak doğru pozisyonuna ulaşamamasına gömülü diş denir. Yirmilik dişler en sık gömülen dişlerdir.

Gömülü dişler şu nedenlerle sorun yaratır:

  • Sıkışma ve Ağrı: Çıkmaya çalışırken komşu dişlere (özellikle 12 yaş dişine) baskı uygulayarak şiddetli ağrıya ve diğer dişlerde çapraşıklığa neden olabilir.

  • Enfeksiyon (Perikoronitis): Kısmen çıkan dişin çevresindeki diş eti altında yiyecek ve bakteri birikmesi sonucu oluşan iltihaplanmadır. Ağız kokusu, şişlik ve yutkunma zorluğuna yol açar.

  • Kist ve Tümör Oluşumu: Nadir de olsa, gömülü dişin etrafındaki dokuda sıvı dolu keseler (kistler) oluşabilir. Bu kistler çene kemiğine zarar verebilir.

  • Çürük Riski: Gömülü dişler ve komşu dişler fırçalama zorluğu nedeniyle kolayca çürüyebilir.

Gömülü Diş Çekimi Ne Zaman Gerekli?

Eğer 20’lik dişiniz röntgen sonuçlarına göre tamamen doğru pozisyonda ve temizlenebilir durumdaysa çekim gerekmeyebilir. Ancak, aşağıdaki durumlar cerrahi çekimi zorunlu kılar:

  1. Tekrarlayan Enfeksiyon ve Ağrı Atakları: Diş etinde sık sık şişlik, kızarıklık ve iltihaplanma yaşanması.

  2. Komşu Dişlere Zarar: Yirmilik dişin baskı yaparak öndeki dişin köküne hasar vermesi veya eğrilmesine neden olması.

  3. Ortodontik Tedavi Planlaması: Özellikle diş tellerinin takılacağı hastalarda, çapraşıklığı engellemek amacıyla önceden çekim yapılması.

  4. Kist veya Tümör Gelişimi: Radyografide çene kemiğinde patolojik lezyonların (kist/tümör) tespit edilmesi.

🧑‍⚕️ Cerrahi Çekim Nasıl Yapılır?

Gömülü diş çekimi, Oral ve Maksillofasiyal Cerrahlar veya bu konuda deneyimli diş hekimleri tarafından yapılır. İşlem genellikle lokal anestezi altında (bölgesel uyuşturma) gerçekleştirilir.

  • Hazırlık: Dişin konumu, panoramik röntgen ile belirlenir ve işlem bölgesi lokal anestezi ile uyuşturulur.

  • Diş Etine Erişim: Gömülü dişe ulaşmak için diş eti üzerinde küçük bir kesi yapılır.

  • Kemik Kaldırma (Gerekirse): Dişi tamamen çevreleyen az miktarda çene kemiği özel aletlerle nazikçe kaldırılabilir.

  • Dişin Çıkarılması: Diş, genellikle parçalara ayrılarak (bu, kemik kaybını azaltır) dikkatlice yuvasından çıkarılır.

  • Dikiş: Diş eti kapatılır ve bölgeye kendiliğinden eriyebilen dikişler atılır.

İşlem süresi, dişin gömülülük derecesine göre 20 dakika ile 1 saat arasında değişebilir.

🩹 İyileşme Süreci ve Yapılması Gerekenler

Gömülü diş çekimi sonrası doğru bakım, hızlı ve sorunsuz bir iyileşme için kritik öneme sahiptir. İlk 24-48 saat en dikkatli olunması gereken süredir.

İyileşme Adımı Önerilenler / Yapılması Gerekenler
Kanama Kontrolü İlk 30 dakika tamponu sıkıca ısırın. Tükürmekten kaçının.
Şişlik Önleme İlk 24 saat boyunca yanağın dışından aralıklı olarak buz uygulayın.
Ağrı Yönetimi Hekiminizin reçete ettiği ağrı kesici ve antibiyotikleri düzenli kullanın.
Beslenme İlk gün sadece ılık ve yumuşak yiyecekler (yoğurt, çorba, püre) tüketin.
Temizlik İlk 24 saat fırçalama veya çalkalama yapmayın. Ertesi günden itibaren tuzlu ılık su ile nazikçe gargara yapabilirsiniz.
Kaçınılması Gerekenler Sigara, alkol, pipet kullanmak ve çekim bölgesine temas eden sert gıdalardan kesinlikle uzak durun. (Pipet, pıhtıyı yerinden çıkararak ‘Kuru Yuva’ (Alveolit) riskini artırır.)
 

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Kuru yuva (Alveolit), çekim bölgesinde oluşan kan pıhtısının yerinden çıkması veya çözülmesidir. Bu durum, alttaki kemiğin açığa çıkmasına ve şiddetli ağrıya neden olur. Pipet kullanmak, sert çalkalamak veya sigara içmek en büyük risk faktörleridir.

Evet, genellikle hastanın isteğine ve genel sağlık durumuna bağlı olarak tüm dişler tek seansta çekilebilir. Ancak cerrahlar şişlik ve yeme zorluğunu azaltmak için bazen her iki tarafı farklı zamanlarda çekmeyi tercih edebilir.

İşlem, lokal anestezi altında yapıldığı için ağrısızdır. Anestezinin etkisi geçtikten sonra ağrı kesicilerle kolayca kontrol altına alınabilen bir sızı hissedilebilir.